Periyodik Kontrol Nedir? Zorunlu Ekipmanlar ve Yasal Yükümlülükler

Periyodik Kontrol Nedir?

Periyodik kontrol, işyerlerinde kullanılan makine, ekipman ve tesisatların belirli aralıklarla yetkili teknik personel tarafından güvenlik açısından incelenmesi, test edilmesi ve belgelendirilmesi sürecidir. Bu kontroller; iş kazalarını önlemek, yasal yükümlülükleri yerine getirmek ve ekipman ömrünü uzatmak amacıyla yapılır.

Türkiye’de periyodik kontroller; 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu, İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği ile ilgili AB direktifleri çerçevesinde yasal zorunluluk haline getirilmiştir.

Hangi Ekipmanlar Zorunlu Periyodik Kontrole Tabidir?

1. Kaldırma ve İletme Ekipmanları

Vinçler, forkliftler, transpalet ve yük asansörleri
Seyyar merdivenler ve iskele sistemleri
Sapan, zincir, kanca ve bağlama ekipmanları

2. Basınçlı Ekipmanlar

Buhar kazanları ve kompresörler
Basınçlı kaplar ve tüpler
Boru hatları ve vana sistemleri

3. Elektrik Tesisatları

Pano, kablo ve topraklama sistemleri
Paratoner ve aydınlatma tesisatları
Acil aydınlatma ve güç kaynakları

4. Asansörler

Yük ve insan taşıyan asansörler
Servis asansörleri
Yürüyen merdiven ve bantlar

5. Yangın Ekipmanları

Yangın tüpleri ve hidrantlar
Sprinkler sistemleri
Yangın kapıları ve alarm sistemleri

Periyodik Kontrol Periyotları

Her ekipman türü için kontrol sıklığı yasal düzenlemelerle belirlenmektedir. Örneğin:

Ekipman	Kontrol Periyodu
Vinç, caraskal	1 yıl
Basınçlı kap	1 yıl (işletme) / 3 yıl (iç muayene)
Elektrik tesisatı	1 yıl (tehlikeli) / 2 yıl (az tehlikeli)
Asansör	1 yıl
Yangın tüpü	1 yıl

Kontrol periyotları, ekipmanın tehlike sınıfına ve çalışma koşullarına göre değişkenlik gösterebilir. Her zaman güncel mevzuatı ve üretici kılavuzlarını esas alın.

Periyodik Kontrolü Kim Yapabilir?

Periyodik kontroller; TÜRKAK (Türk Akreditasyon Kurumu) veya uluslararası akreditasyon kuruluşları tarafından akredite edilmiş muayene kuruluşları ve yetkili teknik personel tarafından yapılabilir. Yetersiz nitelikte personel ya da akredite olmayan kuruluşlarca yapılan kontroller yasal geçerlilik taşımaz ve işverenin sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.

Periyodik Kontrol Sonrası Ne Yapılmalı?

Kontrol raporu düzenlenir — Teknik bulgular, ölçüm sonuçları ve uygunsuzluklar kayıt altına alınır.
Uygunsuzluklar giderilir — Tespit edilen eksiklikler belirlenen süre içinde kapatılır.
Kayıtlar saklanır — Raporların en az 5 yıl boyunca saklanması yasal zorunluluktur.
Sonraki kontrol planlanır — Ekipmanın bir sonraki periyodik kontrol tarihi takip sistemine işlenir.

Periyodik Kontrol Süreçlerinizi Dijitalleştirin

Kâğıt tabanlı iş emirleri ve kayıp raporlar, periyodik kontrol şirketlerinin en büyük verimsizlik kaynaklarından biridir. Periyodix ile;

İş emirleri dijital ortamda oluşturulur ve sahaya iletilir
Kontrol raporları e-imzayla onaylanır
Ekipman ve kalibrasyon takvimleri otomatik yönetilir
Müşteriler raporlara anında erişir

Periyodik kontrol süreçlerinizi modernleştirmek için bizimle iletişime geçin.